Verslag van de Priorato-proeverij op 22 oktober 2009

Gepresenteerd door Nanette Wezenbeek in “Het Klooster” te Waalre. Notulist: Peter Derks
Nanette wist ons deze keer enorm te verrassen met een bijzonder mooie selectie van Priorat-wijnen. De aankoop van deze wijnen werd - via André Vermeulen - in Spanje gedaan omdat deze wijnen (vrijwel) nergens in Nederland te koop te zijn.
Algemene introductie wijnstreek Priorato
Het wijngebied Priorato (Priorat op z’n Spaans) ligt ongeveer 50 km landinwaarts, westelijk van de stad Tarragona in het zuid-westen van de provincie Cataluña. Het is de 2e wijnstreek in Spanje (na Rioja) die de herkomstbenaming DOCa (Denominación de Origen Calificada) heeft verkregen: volgens de Catalaanse wijnwetgeving sinds 2001. Het is een klein wijngebied van slechts 1800 ha met 82 Bodegas die tezamen ongeveer 3 miljoen liter wijn per jaar produceren. De streek is al bekend vanuit de Romeinse tijd maar serieuzere wijnbouw wordt gemeld vanaf de 12e eeuw: door de monniken van het Karthuizer-klooster te Scala Dei dat oorspronkelijk een priorij (priorat op z’n Spaans !) was, vandaar wellicht ook de herkomst van de naam van het wijngebied. Het is een ruige, bergachtige, streek die niet geschikt is om machinaal te oogsten. De wijngaarden liggen op terrassen tegen de hellingen, meestal op een hoogte tussen 100 en 700 m. Het is een van oorsprong vulkanisch gebied en in de bodem domineren zwarte (en rode) leisteen met daarin kleine deeltjes mica. De wijnstokken moeten diep wortelen om voldoende water te kunnen opzuigen, resulterend in kleine opbrengsten per ha maar wel met goede concentratie.
Tegen het einde van de 19e eeuw verwoestte de phylloxera alle wijngaarden, hetgeen leidde tot armoede en emigratie uit deze streek. Pas in 1950 is men weer begonnen met herbeplanten van de wijngaarden. Eerst werden er bulkwijnen geproduceerd en pas de laatste 2 decennia heeft men zich toegelegd op de productie van kwaliteitswijnen.
Zowel de bodem als de microklimaten in Priorat worden geroemd. De klimatologische omstandigheden kunnen vrij extreem zijn met in de (droge) zomer overdag hoge temperaturen maar ook sterke afkoeling in de nacht. De gemiddelde (jaar)temperatuur is 15˚C en de gemiddelde neerslag 550-600 mm per jaar.
Toegestane druivenrassen in de DOCa Priorat zijn:
Garnacha tinta (=Grenache noir), dit is de klassieke wijndruif hier in de oudste wijngaarden, Garnacha peluda, Mazuelo (=Carignan op z’n Frans oftewel Cariñena op z’n Spaans), Syrah, Cabernet sauvignon, Merlot, Cabernet franc maar ook de witte rassen Garnacha blanca, Macabeo (=Viura), Pedro Ximenez en Chenin Blanc.
Er worden voornamelijk (zeer krachtige) rode wijnen geproduceerd.

Wijnbereiding:
Tamelijk late oogst (vaak begin oktober), gisting vooral in rvs-vaten bij 25˚C en rijping in Frans (of ook wel eens in Amerikaans) eiken vaten van (meestal) 300 liter: 6 tot 24 maanden. Nanette wist te melden dat de meerderheid van de wijnboeren geen malolactische gisting toepast, zelfs niet bij hun rode wijnen.

Proeverij:
Rince-bouche: Chardonnay 2008, Santa Ana, Argentinië
De volgende Priorato-wijnen werden door ons geproefd en beoordeeld:
1) Tendral Joven 2005, Celler unió (14,5 % alc)
Beoordeling 14,45 punten gemiddeld; Prijs € 8,-
Weinig spreiding in beoordeling.
Samenstelling: Garnacha tinta, Mazuelo + wat Merlot, Syrah en Tempranillo
2) Clos Gebrat Crianza 2006 Vinicola del priorat (15 % alc)
Beoordeling 15,7 punten gemiddeld; Prijs € 15,-
Weinig spreiding in beoordeling
Samenstelling: 35% Garnacha tinta, 35% Mazuelo, 30% Cabernet sauvignon
3) Rotllan Torra Reserva 2002, Cellers Rotllan i Torra (13,5 % alc)
Beoordeling 14,7 punten gemiddeld; Prijs € 12,-
Sterke spreiding in beoordeling
Samenstelling: 50% Garnacha tinta, 25% Mazuelo, 25% Cabernet sauvignon
4) +7 Ecologico 2005, Bodegas Pinord (14,5 % alc)
Beoordeling 16,75 punten gemiddeld ! ; Prijs € 22,-
Vrij grote spreiding in beoordeling
Samenstelling: Garnacha tinta, Cabernet sauvignon, Syrah + wat Merlot
5) Clos Galena 2004, Domini de la Cartoixa (15 % alc)
Beoordeling 15,85 punten gemiddeld; Prijs € 45,-
Vrij grote spreiding in beoordeling
Samenstelling: 40% Garnacha, 20% Mazuelo, 20% Syrah, 20% Cabernet sauvignon
6) Prior Crianza 2002, Cellers d´Scala Dei (13,5 % alc)
Beoordeling 15,7 punten gemiddeld; Prijs € 20,-
Weinig spreiding in beoordeling
Samenstelling: 85% Garnacha tinta, 15% overige druivensoorten
7) Vinya Carles Crianza 2005, Vinicola del priorat (14,5 % alc)
Beoordeling 15,3 punten gemiddeld; Prijs € 9,-
Tamelijk weinig spreiding in beoordeling
Samenstelling: Cariñena (=Mazuelo), Garnacha, Syrah (volgens website)
8) Finca Dofi 2000, Bodegas Alvaro Palacios (14 % alc)
Beoordeling 17,0 punten gemiddeld ! ; Prijs € 58,-
Vrij grote spreiding in beoordeling
Samenstelling: Garnacha, Cabernet sauvignon, Merlot + overige (volgens website)
9) Les Ones 2002, Bodegas y Viñedos de Cal Grau (14 % alc)
Beoordeling 17,7 punten gemiddeld !! ; Prijs € 44,-
Tamelijk weinig spreiding in beoordeling
Samenstelling: Mazuelo, Garnacha tinta, Syrah
Aan bovenstaand overzicht van alle geproefde Priorats heb ik ook de gemiddelde punten beoordeling (n=20) met de variatie daarin en de prijs - in Spanje - toegevoegd.
Bewust maak ik in dit verslag geen beschrijving van elke wijn afzonderlijk omdat dan te veel dezelfde smaak- en geuromschrijvingen gegeven zouden moeten worden. In plaats daarvan vermeld ik hier enkele genoemde algemene smaak- en geuromschrijvingen voor alle wijnen en benadruk ik enkele individuele kenmerken.
Alle wijnen hadden een lange afdronk, de laatste wijn zelfs uiterst lang.
Qua kleur en helderheid werden alle wijnen goed beoordeeld (3 punten). De kleur varieerde van mooi donkerrood (wijn 1), via zeer donkerrood (wijnen 2, 3, 6, 7 en 9) tot uiterst donkerrood (bijna ondoorzichtig: de wijnen 4,5 en 8). Allen waren helder.
In de geuromschrijvingen werd steeds donkerrood fruit o.a. amarene kersen en donker fruit genoemd, geregeld ook rijpe vijgen, wat drop, leer, chocola, zoethout en (lichtere) houttonen.

Qua smaak werd bijna steeds de intense, mondvullende, smaak geroemd met veel donker fruit, laurier, leer en chocola tonen, altijd met flinke hoeveelheden (meestal rijpe) tannines en voldoende zuren met een klein zoetje.
Enkele individuele nuances:
Wijn 3 viel op door zijn animale geur van mest of natte hond en ook door vrij scherpe zuren (wellicht appelzuur). Wijn 4 had - naast de genoemde geuren -ook wat (bloem)koolgeur, is in de smaak een (donker)fruitbom en had een mooie complexiteit. Parker gaf deze wijn 91 punten ! Qua smaak idem dito voor wijn 5 en volgens Parker hoort deze wijn bij de 10 beste Spaanse wijnen. Wijn 6 had wat minder tannines (2002) en had een wat eleganter karakter. Wijn 7 was weer iets zwaarder en licht gecarameliseerd / gemaderiseerd. Wijn 8 had een heel mooie geur met wat aardse tonen en had een zeer volle, mooi gebalanceerde smaak (2000 !). Wijn 9 vrijwel idem dito met nog iets meer donker fruit en iets lichtere tannines.
Deze laatste wijn (althans de 2004-versie daarvan) werd in de “Mundus Vini”-wedstrijd in Neustadt (Duitsland) verkozen tot Europese rode wijn van het jaar en scoort bij Parker tussen 96 en 100 punten !!
Samengevat:
Het was een superieure, geweldig mooie proeverij met excellente wijnen die gemiddeld (over de hele avond !) een ongeëvenaard hoge score van 15,8 punten toebedeeld kregen.
Bij de laatste wijn werd ons nog een zeer speciaal en bijzonder smakelijk hapje geserveerd:
Pata negra met heerlijke Spaanse olijven en pittige Spaanse droge worst, verrukkelijk !

Nanette Wezenbeek en ook André Vermeulen (die helaas niet aanwezig kon zijn) werden met applaus gecomplimenteerd met hun voortreffelijke keuzes en presentatie !
De sfeer was uiterst prettig
De wijn was super dus de spuugbakken bleven leeg.

Er werd genoten en gelachen.
Foto's Cor Maatje
samenstelling, Dick Jager